Sudety ­čŚ║´ŞĆ Atrakcje i Ciekawostki

Sudety
foto – Pixabay

Chc─ůc zg┼é─Öbi─ç ÔÇ×tajemnic─ÖÔÇŁ pochodzenia nazwy Sudety, mo┼╝na si─Ögn─ů─ç czas├│w bardzo odleg┼éych. Mniej wi─Öcej w po┼éowie II tysi─ůclecia przed nasz─ů er─ů tereny te zamieszkiwa┼é lud zwany Celtowie. Co prawda lud ten zamieszkuj─ůcy znaczne po┼éacie Europy nie pozostawi┼é po sobie ┼╝adnych pisemnych przekaz├│w. O jego istnieniu i ┼╝yciu, wzmianki pisemne pojawi┼éy si─Ö w VI wieku p.n.e. Tw├│rc─ů tych wzmianek by┼é niejaki Hekatajos z Miletu b─Öd─ůcy pierwszym historykiem opisuj─ůcym ├│wczesne ludy Europy. Potwierdza to niejako fakt, ┼╝e plemiona tego staro┼╝ytnego ludu zamieszkiwa┼éy tereny dzisiejszych Czech i Moraw, tym samym obejmowali oni swoim zasi─Ögiem Sudety. W ich j─Özyku wyraz Sud├ęta, sk┼éada┼é si─Ö z rdzenia ÔÇ×sudÔÇŁ oznaczaj─ůcy dzika i przyrostka ÔÇ×-├ętaÔÇŁ oznaczaj─ůcego las. Je┼Ťli zestawi si─Ö to w ca┼éo┼Ť─ç mo┼╝na to przet┼éumaczy─ç jako ÔÇ×las dzik├│wÔÇŁ lub ÔÇ×las dzikich ┼Ťwi┼äÔÇŁ.

Atrakcje Sudety

1. Srebrna G├│ra

srebrna g├│ra
foto – Autorstwa Tomekziel – Praca w┼éasna, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=78294313

Srebrna G├│ra to urocze miasteczko le┼╝─ůce na styku G├│r Sowich i Bardzkich. Na turyst├│w czeka tu malowniczy rynek, w rejonie kt├│rego zaczyna si─Ö wiele tras pieszych i rowerowych. Dzi─Öki nim mo┼╝na odkrywa─ç Sudety i sp─Ödza─ç aktywnie czas w pi─Öknej scenerii.

Srebrna G├│ra mo┼╝e si─Ö r├│wnie┼╝ pochwali─ç pot─Ö┼╝n─ů twierdz─ů, b─Öd─ůc─ů wspania┼é─ů pami─ůtk─ů z czas├│w pruskich. To jedna z najnowocze┼Ťniejszych, najwi─Ökszych i najwa┼╝niejszych twierdz g├│rskich w Europie, w sk┼éad kt├│rej wchodzi kilka fort├│w. Dla turyst├│w najwi─Öksze znaczenie ma g┼é├│wny fort Donjon, kt├│ry mo┼╝na zwiedza─ç z miejscowym przewodnikiem. Spacer po twierdzy jest rewelacyjn─ů lekcj─ů historii, w trakcie kt├│rej mo┼╝na pozna─ç dzieje pruskiej armii, losy Dolnego ┼Ül─ůska oraz dowiedzie─ç si─Ö, jak wygl─ůda┼éy walki z Napoleonem, kt├│re w znacznym stopniu wp┼éyn─Ö┼éy na losy miasteczka.

2. Karpacz

karpacz atrakcje

Karpacz to idealne miejsce na wczasy dla tych, kt├│rzy chc─ů w─Ödrowa─ç po Karkonoskim Parku Narodowym. To jednocze┼Ťnie najlepszy punkt wypadowy na ┼Ünie┼╝k─Ö ÔÇô najwy┼╝szy szczyt w Sudetach. Miejscowo┼Ť─ç ta jest ch─Ötnie odwiedzana przez mi┼éo┼Ťnik├│w pieszych w─Ödr├│wek oraz przez tych, kt├│rzy stawiaj─ů na sporty zimowe. Na nud─Ö nie mog─ů tu narzeka─ç i ci tury┼Ťci, kt├│rzy wol─ů sp─Ödza─ç czas w mie┼Ťcie.

Co mo┼╝na zobaczy─ç w Karpaczu? Malownicz─ů zapor─Ö na ┼üomnicy oraz Dziki Wodospad, b─Öd─ůcy idealnym miejscem na romantyczny spacer. Zachwycaj─ů te┼╝ miejscowe muzea, w┼Ťr├│d kt├│rych znajduje si─Ö Muzeum Sportu i Rekreacji oraz Muzeum Zabawek. Dla m┼éodszych turyst├│w nie lada gratk─ů b─Ödzie wystawa ÔÇ×Karkonoskie TajemniceÔÇŁ, dzi─Öki kt├│rej mo┼╝na pozna─ç sudeckie legendy. Warto te┼╝ odwiedzi─ç ewangelick─ů ┼Ťwi─ůtyni─Ö Wang, kt├│ra do Karpacza trafi┼éa z odleg┼éej Norwegii. Ta cenna pami─ůtka z czas├│w ┼Ťredniowiecza wci─ů┼╝ zachwyca, a ciekawe detale architektoniczne pozwalaj─ů lepiej pozna─ç ┼Ťwiat Wiking├│w.

3. Śnieżka

Śnieżka
foto – Autorstwa Piotrekok 1602, CC BY-SA 3.0 pl, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=35814849

┼Ünie┼╝ka (1603 m n.p.m.) to najwy┼╝szy szczyt w ca┼éych Sudetach oraz najwy┼╝szy szczyt Czech (przez szczyt ┼Ünie┼╝ki przebiega granica pa┼ästwowa). ┼Ünie┼╝ka przyci─ůga swoj─ů charakterystyczn─ů kopu┼é─ů oraz licznymi atrakcjami czekaj─ůcymi na szczycie. Symbolem tego miejsca sta┼éo si─Ö obserwatorium astronomiczne oraz drewniana kaplica ┼Ťw. Wawrzy┼äca, stoj─ůca ju┼╝ po czeskiej stronie granicy. Pod szczytem rozci─ůga si─Ö z kolei malownicza R├│wnia pod ┼Ünie┼╝k─ů ze schroniskiem, znanym jako Dom ┼Ül─ůski.

Jak dosta─ç si─Ö na ┼Ünie┼╝k─Ö? Mo┼╝na skorzysta─ç z kolejki lonowej, i z Karpacza wjecha─ç na Kop─Ö. St─ůd bez problem├│w mo┼╝na doj┼Ť─ç do Domu ┼Ül─ůskiego, przy kt├│rym zaczyna si─Ö podej┼Ťcie na szczyt ┼Ünie┼╝ki. Ciekawie prezentuj─ů si─Ö te┼╝ szlaki czerwony i ┼╝├│┼éty, biegn─ůce z Karpacza do Domu ┼Ül─ůskiego w taki spos├│b, by tury┼Ťci mogli przy okazji zobaczy─ç Dolin─Ö ┼üomniczki. W─Ödr├│wk─Ö mo┼╝na te┼╝ zacz─ů─ç na prze┼é─Öczy Okraj, z kt├│rej nale┼╝y w─Ödrowa─ç najpierw szlakiem ┼╝├│┼étym, a nast─Öpnie czerwonym.

4. Śnieżne Kotły

┼Ťnie┼╝ne kot┼éy
fotografia – pixabay.com

┼Ünie┼╝ne Kot┼éy dwa polodowcowe kot┼éy, kt├│re znajduj─ů si─Ö w rejonie ┼üabskiego Szczytu i Wielkiego Szyszaka. Ze wzgl─Ödu na pi─Ökne widoki i przyrodnicze walory, sta┼éy si─Ö jedn─ů z najwa┼╝niejszych atrakcji w Karkonoszach. Nazwa tego miejsca ┼Ťwietnie pasuje do jego charakteru. Na dnie wielkich kot┼é├│w ┼Ťnieg zalega do lata, co robi wra┼╝enie na turystach. ┼Ünie┼╝ne Kot┼éy s─ů te┼╝ znane mi┼éo┼Ťnikom przyrody, dla kt├│rych to miejsce to przede wszystkim rzadkie gatunki ro┼Ťlin (w tym endemiczna skalnica ┼Ťnie┼╝na). Co jeszcze mo┼╝na tu zobaczy─ç? Charakterystyczna stacj─Ö przeka┼║nikow─ů (dawne schronisko turystyczne), kt├│ra wznosi si─Ö nad kot┼éami i jest doskonale widoczna z Jeleniej G├│ry.

Jak doj┼Ť─ç do ┼Ünie┼╝nych Kot┼é├│w? Mo┼╝na postawi─ç na ┼╝├│┼éty szlak ze Szklarskiej Por─Öby (prowadz─ůcy przez schronisko pod ┼üabskim Szczytem) lub na szlak czerwony, biegn─ůcy ze Szklarskiej Por─Öby przez Hal─Ö Szrenick─ů. Mo┼╝na te┼╝ postawi─ç na szlak niebieski z Piechowic lub szlak czerwony, kt├│ry ┼é─ůczy ┼Ünie┼╝k─Ö ze ┼Ünie┼╝nymi Kot┼éami.

5. Zamek Ksi─ů┼╝

zamek ksi─ů┼╝
foto – Autorstwa Jakub Ha┼éun – Praca w┼éasna, CC BY-SA 4.0, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=48535744

Zamek Ksi─ů┼╝ to trzeci pod wzgl─Ödem wielko┼Ťci zamek w Polsce oraz jedna z najwa┼╝niejszych atrakcji w rejonie Wa┼ébrzycha. Zamek ten mo┼╝e si─Ö pochwali─ç d┼éug─ů histori─ů, kt├│ra zaczyna si─Ö w czasach Piast├│w ┼Ül─ůskich. To z ich woli nad Pe┼écznic─ů powsta┼é ┼Ťredniowieczny zamek obronny, o kt├│rym wci─ů┼╝ przypomina charakterystyczna wie┼╝a. Zamek zosta┼é jednak z czasem znacznie powi─Ökszony, a nowe skrzyd┼éa zamku urzekaj─ů przepychem i barokow─ů form─ů.

Co mo┼╝na zobaczy─ç w tym miejscu? Przede wszystkim pi─Ökne wn─Ötrza z zabytkowymi meblami oraz ekspozycje, dzi─Öki kt├│rym mo┼╝na pozna─ç losy najs┼éynniejszych mieszka┼äc├│w zamku ÔÇô cz┼éonk├│w rodziny Hochberg├│w oraz s┼éynnej ksi─Ö┼╝nej Daisy, kt├│ra na zamku Ksi─ů┼╝ sp─Ödzi┼éa ostatnie lata swego ┼╝ycia. Zamek Ksi─ů┼╝ to r├│wnie┼╝ tajemnicze podziemia, dr─ů┼╝one przez nazist├│w podczas II wojny ┼Ťwiatowej, oraz poblisk─ů Palmiarni─Ö, kt├│r─ů Henryk XV zbudowa┼é dla swej ┼╝ony ÔÇô Daisy.

6. Kopalnia Z┼éota – Z┼éoty Stok

źródło: Jacek Halicki / Wikipedia

Z┼éoty Stok jest uroczym miasteczkiem le┼╝─ůcym na terenie wojew├│dztwa dolno┼Ťl─ůskiego, w pobli┼╝u Kotliny K┼éodzkiej i G├│r Z┼éotych. Nie brak tu tras spacerowych, pozwalaj─ůcych sp─Ödza─ç czas w aktywny spos├│b, oraz zabytk├│w, kt├│re w ciekawy spos├│b przypominaj─ů o czasach ┼Ťwietno┼Ťci miasta. A dzi─Öki kopalni z┼éota i arszeniku by┼éo to niegdy┼Ť bardzo bogate miasto.

Dzi┼Ť Z┼éoty Stok przyci─ůga g├│rnicz─ů histori─ů i kopalni─ů, kt├│rej zwiedzanie mo┼╝e si─Ö przemieni─ç w wyj─ůtkow─ů przygod─Ö. Podziemna trasa turystyczna to moc niespodzianek oraz ciekawych wystaw, dzi─Öki kt├│rej mo┼╝na pozna─ç dzieje g├│rnictwa w Sudetach i spojrze─ç na dzieje miasteczka z wyj─ůtkowej perspektywy. Zachwyca podziemny wodospad i g├│rnicza kolejka, wielkie wra┼╝enie robi Muzeum Minera┼é├│w oraz wystawa, kt├│r─ů tworz─ů dawne tablice BHP.

7. Szklarska Por─Öba

chybotek
Chybote kw Szklarskiej Por─Öbie / ┼║r├│d┼éo: Mateusz War – Wikipedia

Szklarka Por─Öba to g├│rska miejscowo┼Ť─ç, z kt├│rej mo┼╝na urz─ůdza─ç ciekawe wycieczki w Karkonosze oraz w G├│ry Izerskie. Kurort ten jest atrakcyjnym miejscem dla mi┼éo┼Ťnik├│w pieszych w─Ödr├│wek, zim─ů z kolei daje wiele mo┼╝liwo┼Ťci mi┼éo┼Ťnikom jazdy na nartach. W rejonie miasta nie brak tras dla biegaczy, z kolei na zboczach Szrenicy czekaj─ů atrakcyjne trasy zjazdowe.

Szklarska Por─Öba jest te┼╝ atrakcyjnym miejscem dla mi┼éo┼Ťnik├│w historii i zabytk├│w. Co warto zobaczy─ç? Dom Garharta i Carla Hauptmann├│w ÔÇô niemieckich pisarzy, kt├│rzy rozs┼éawili Sudety i w ciekawy spos├│b przedstawili problemy ich dawnych mieszka┼äc├│w. Nie lada gratk─ů jest te┼╝ Chata Walo┼äska, w kt├│rej mo┼╝na zdoby─ç sporo ciekawych informacji na temat tajemniczej grupy ludno┼Ťci, zajmuj─ůcej si─Ö poszukiwaniem cennych kruszc├│w w Karkonoszach. Muzeum Minera┼é├│w, zabytkowa Huta Szk┼éa Kryszta┼éowego ÔÇ×JuliaÔÇŁ oraz Trollandia, czyli s┼éynny park linowy ÔÇô oto kolejne atrakcje, dzi─Öki kt├│rym w Szklarskiej Por─Öbie nuda nikomu nie zagrozi.

8. Uzdrowisko Polanica Zdr├│j

┼║r├│d┼éo – Jacek Halicki / Wikipedia

Polanica Zdr├│j to dobry punkt wypadowy w G├│ry Bystrzyckie i Sto┼éowe, a jednocze┼Ťnie popularny kurort, w kt├│rym mo┼╝na mi┼éo i przyjemnie sp─Ödzi─ç wolny czas. Jakie atrakcje czekaj─ů tu na go┼Ťci?

W Polanicy mo┼╝na sp─Ödza─ç czas na spacerach po Parku Zdrojowym, na terenie kt├│rego znajduje si─Ö Dom Zdrojowy i jedna z najwa┼╝niejszych atrakcji miasta ÔÇô Pijalnia W├│d ÔÇ×Wielka PieniawaÔÇŁ, w kt├│rej mo┼╝na si─Ö napi─ç m.in. s┼éynnej Staropolanki. W uzdrowisku tym warto r├│wnie┼╝ zajrze─ç do Teatru Zdrojowego z lat 20. XX wieku oraz Muzeum Misyjnego Ojc├│w Saracen├│w, w kt├│rym prezentowane s─ů ciekawe przedmioty z Kongo czy Peru. Polanica-Zdr├│j jest te┼╝ dobrym miejscem dla aktywnych turyst├│w, na kt├│rych czekaj─ů trasy rowerowe i spacerowe (np. do Piekielnej Doliny).

9. Jelenia G├│ra

źródło: pixabay.com

Jelenia G├│ra to ┼Ťwietny punkt wypadowy w Karkonosze, G├│ry Izerskie i Rudawy Janowickie. Miasto to mo┼╝e si─Ö jednocze┼Ťnie pochwali─ç uzdrowiskow─ů dzielnic─ů Cieplice ┼Ül─ůskie Zdr├│j, w kt├│rej ju┼╝ w czasach ┼Ťredniowiecza korzystano z niezwyk┼éej mocy ciep┼éych ┼║r├│de┼é. Sama Jelenia G├│ra to cenne zabytki, kt├│re przypominaj─ů o ┼Ťredniowiecznym rodowodzie miasta i czasach jego ┼Ťwietno┼Ťci.

W czasie zwiedzania Jeleniej G├│ry warto zwr├│ci─ç uwag─Ö na Baszt─Ö Zamkow─ů i Baszt─Ö Grodzk─ů, warto te┼╝ odwiedzi─ç gotyck─ů bazylik─Ö ┼Ťw. Erazma i ┼Ťw. Pankracego. S─ů to najstarsze budowle w mie┼Ťcie, zas┼éuguj─ů zatem na szczeg├│ln─ů uwag─Ö. Warto te┼╝ zajrze─ç do prawos┼éawnej cerkwi przy ul. 1 Maja oraz zwiedzi─ç Ko┼Ťci├│┼é ┼üaski pw. Podwy┼╝szenia Krzy┼╝a ┼Üwi─Ötego. Godnym polecenia miejscem jest te┼╝ Muzeum Karkonoskie oraz Wzg├│rze Krzywoustego z wie┼╝─ů widokow─ů.

10. Sztolnie Walimskie

Riese - wej┼Ťcie do kompleksu
Wej┼Ťcie do kompleksu Riese / ┼║r├│d┼éo Jacek Halicki – Wikipedia

Sztolnie Walimskie to cz─Ö┼Ť─ç tajemniczego kompleksu ÔÇ×RieseÔÇŁ, kt├│ry nazi┼Ťci zacz─Öli budowa─ç w czasie II wojny ┼Ťwiatowej. Podziemia, dr─ů┼╝one przez wi─Ö┼║ni├│w oboz├│w koncentracyjnych w G├│rach Sowich, wci─ů┼╝ budz─ů wiele emocji. Wiadomo, ┼╝e w ramach projektu ÔÇ×RieseÔÇŁ zbudowano a┼╝ 7 podziemnych kompleks├│w. Jednym z nich s─ů Sztolnie Walimskie, znane te┼╝ jako kompleks ÔÇ×RzeczkaÔÇŁ.

Zwiedzanie sztolni mo┼╝liwe jest przez ca┼éy rok, a tury┼Ťci wchodz─ů do podziemi w towarzystwie miejscowego przewodnika. Dzi─Öki niemu mog─ů dowiedzie─ç si─Ö, w jakich okoliczno┼Ťciach powsta┼éy sowiog├│rskie podziemia, mog─ů te┼╝ pozna─ç r├│┼╝ne teorie dotycz─ůce ich przeznaczenia. Wizyt─Ö w Sztolniach Walimskich warto po┼é─ůczy─ç ze spacerem po Walimiu ÔÇô du┼╝ej wsi, znanej m.in. z masowych mogi┼é ofiar II wojny ┼Ťwiatowej.

11. L─ůdek-Zdr├│j

l─ůdek zdr├│j
źródło: pixabay.com

L─ůdek-Zdr├│j to jedno z najpopularniejszych uzdrowisk w Kotlinie K┼éodzkiej. Dla jednych to doskona┼ée miejsce na aktywne wczasy i ┼Ťwietny punkt wypadowy w G├│ry Z┼éote, dla innych miejsce, w kt├│rym mo┼╝na popracowa─ç nad swoim zdrowiem. L─ůdek-Zdr├│j przyci─ůga korzystnym klimatem oraz ciep┼éymi ┼║r├│d┼éami mineralnymi, kt├│re od wiek├│w s─ů z powodzeniem wykorzystywane podczas leczniczych k─ůpieli. Dzi─Öki nim mo┼╝na poprawi─ç stan sk├│ry, z┼éagodzi─ç b├│l mi─Ö┼Ťni i upora─ç si─Ö z dolegliwo┼Ťciami zwi─ůzanymi ze stawami.

L─ůdek-Zdr├│j jest jednocze┼Ťnie wa┼╝nym o┼Ťrodkiem turystycznym, na terenie kt├│rego nie brak ciekawych zabytk├│w. W ich gronie wyr├│┼╝nia si─Ö neobarokowy Zdr├│j ÔÇ×WojciechÔÇŁ z charakterystyczn─ů kopu┼é─ů i pi─Öknym basenem k─ůpielowym, wielkie wra┼╝enie robi te┼╝ zak┼éad k─ůpielowy ÔÇ×Stary JerzyÔÇŁ, kt├│ry swoj─ů dzia┼éalno┼Ť─ç rozpocz─ů┼é w 1498 roku. Zachwycaj─ů te┼╝ spacerowe alejki w Parku Zdrojowym oraz pi─Ökny ogr├│d botaniczny, ch─Ötnie odwiedzany i przez przyrodnik├│w, i przez kuracjuszy.

12. Ślęża

┼Ťl─Ö┼╝a┼äski park krajobrazowy
źródło: Grzegorz W. Tężycki / Wikipedia

┼Ül─Ö┼╝a (717,5 m n.p.m.) jest najwy┼╝szym szczytem Przedg├│rza Sudeckiego oraz Masywu ┼Ül─Ö┼╝y, b─Öd─ůcego jedn─ů z najwa┼╝niejszych atrakcji turystycznych w rejonie Wroc┼éawia. G├│ra ┼Ül─Ö┼╝a to ┼Ťwietny punkt widokowy na stolic─Ö Dolnego ┼Ül─ůska i Sudety. To r├│wnie┼╝ atrakcyjny cel wycieczki dla mi┼éo┼Ťnik├│w przyrody i historii.

G├│ra ┼Ül─Ö┼╝a, nazywana cz─Östo ÔÇ×┼Ül─ůskim OlimpemÔÇŁ, od wiek├│w by┼éa miejscem wykorzystywanym podczas obrz─Öd├│w religijnych: poga┼äskich i chrze┼Ťcija┼äskich. W trakcie w─Ödr├│wki po jej zboczach mo┼╝na zobaczy─ç charakterystyczne rze┼║by kultowe (m.in. Pann─Ö z ryb─ů) oraz kamienne kr─Ögi w rejonie szczytu. ┼Ül─Ö┼╝a znana jest te┼╝ ze schroniska turystycznego, kt├│re zacz─Ö┼éo dzia┼éalno┼Ť─ç w 1908 roku, oraz ko┼Ťcio┼éa Nawiedzenia NMP, kt├│ry stan─ů┼é na jej szczycie w po┼éowie XIX wieku.

Jak dosta─ç si─Ö na ┼Ül─Ö┼╝─Ö? Mo┼╝liwo┼Ťci jest sporo. Najpopularniejsze opcje to w─Ödr├│wka czerwonym szlakiem z Sob├│tki lub szlakiem niebieskim z Prze┼é─Öczy T─ůpad┼éa.

13. Jaskinia Nied┼║wiedzia ÔÇô Kletno

jaskinia nied┼║wiedzia
źródło: Jacek Halicki / Wikipedia

Jaskinia Nied┼║wiedzia to jedna z najwa┼╝niejszych atrakcji w Masywie ┼Ünie┼╝nika oraz obowi─ůzkowy punkt wycieczki w rejonie wsi Kletno. Jakie czynniki decyduj─ů o popularno┼Ťci tej jaskini?

Jaskinia Nied┼║wiedzia to wspania┼éa szata naciekowa oraz imponuj─ůce rozmiary. Wiadomo, ┼╝e jest to najd┼éu┼╝sza jaskinia w Sudetach, a badania naukowe prowadzone w jej wn─Ötrzu dostarczy┼éy naukowcom wielu cennych materia┼é├│w (m.in. w postaci prehistorycznych zwierz─ůt, w tym nied┼║wiedzi jaskiniowych).

Jak zaplanowa─ç wycieczk─Ö do jaskini? Najlepiej wizyt─Ö w jej wn─Ötrzu po┼é─ůczy─ç z w─Ödr├│wk─ů z Kletna na ┼Ünie┼╝nik, lub ze zwiedzaniem innych atrakcji w Kletnie (wsi znanej m.in. z kopalni uranu). Warto pami─Öta─ç, i┼╝ jaskinia ta jest rezerwatem przyrody, a to oznacza dzienne limity zwiedzaj─ůcych. Warto zatem z wyprzedzeniem zarezerwowa─ç bilet, dzi─Öki kt├│remu mo┼╝na unikn─ů─ç stania w d┼éugich kolejkach.

14. Góry Stołowe

Góry Stołowe
G├│ry Sto┼éowe / foto – pixabay.com

G├│ry Sto┼éowe to intryguj─ůca cz─Ö┼Ť─ç Sudet├│w ┼Ürodkowych, kt├│ra zosta┼éa wypi─Ötrzona ok. 30 milion├│w lat temu. S─ů to g├│ry p┼éytowe, kt├│re z oddali wygl─ůdaj─ů jak pot─Ö┼╝ne sto┼éy. Dobrym punktem wypadowym na ich teren jest Kar┼é├│w, ciekawe wycieczki mo┼╝na te┼╝ urz─ůdza─ç z Kudowy, Wambierzyc oraz Radkowa.

Do najwa┼╝niejszych atrakcji w G├│r Sto┼éowych zaliczaj─ů si─Ö skalne miasta. Gdzie ich szuka─ç? W rezerwacie ÔÇ×B┼é─Ödne Ska┼éyÔÇŁ oraz na Szczeli┼äcu Wielkim (919 m n.p.m.) ÔÇô najwy┼╝szym szczycie G├│r Sto┼éowych, znanym m.in. z klimatycznego schroniska oraz 665 schod├│w, kt├│re zosta┼éy w 1814 roku u┼éo┼╝one przez Franza Pabla (lokalnego przewodnika i autora pierwszej broszury na temat Szczeli┼äca).

15. Mi─Ödzyg├│rze

fotografia – pixabay.com

Mi─Ödzyg├│rze to ┼Ťwietny punkt wypadowy na ┼Ünie┼╝nik oraz miejscowo┼Ť─ç znana z pi─Öknej zabudowy w tyrolskim stylu. Dum─ů tej miejscowo┼Ťci jest spora ilo┼Ť─ç pami─ůtek z czas├│w Marianny Ora┼äskiej oraz Ogr├│d Bajek, kt├│ry od 100 lat s┼éu┼╝y turystom.

W najbli┼╝szej okolicy Mi─Ödzyg├│rza czekaj─ů z kolei pi─Ökne tereny ┼Ünie┼╝nickiego Parku Krajobrazowego oraz takie atrakcje, jak Wodospad Wilczki i G├│ra Igliczna z Sanktuarium Matki Bo┼╝ej ┼Ünie┼╝nej.

16. Hala Izerska

hala izerska
źródło: Paweł Kuźniar / Wikipedia

Hala Izerska jest jednym z najch─Ötniej odwiedzanych miejsc w G├│rach Izerskich. Zachwyca zar├│wno pi─Öknym otoczeniem, jak i ciekaw─ů histori─ů. Przed wojn─ů istnia┼éa tu spora wie┼Ť Gross-Iser, kt├│ra ostatecznie zosta┼éa zniszczona w latach 50. XX wieku. W czasie spaceru po hali mo┼╝na dostrzec pozosta┼éo┼Ťci dawnych dom├│w, cho─ç jedynym ocalonym budynkiem jest Chatka G├│rzyst├│w ÔÇô schronisko, kt├│re przed wojn─ů s┼éu┼╝y┼éo jako wiejska szko┼éa.

Hala Izerska, znana jako biegun zimna, przyci─ůga te┼╝ wspania┼é─ů przyrod─ů. Mo┼╝na tu podziwia─ç ciekawe gatunki ro┼Ťlin, typowe dla torfowisk. Warto tu r├│wnie┼╝ zwr├│ci─ç uwag─Ö na stanowisko kosodrzewiny ÔÇô jedno z najni┼╝szych w Sudetach.

Jak dotrze─ç na Hal─Ö Izersk─ů? Najlepiej czerwonym szlakiem z Jakuszyc lub niebieskim ze Szklarskiej Por─Öby.

17. Kłodzko

Kłodzko
fotografia – pixabay.com

K┼éodzko kusi blisko┼Ťci─ů G├│r Sowich i Sto┼éowych, jest te┼╝ atrakcyjnym celem wycieczki dla wielu mi┼éo┼Ťnik├│w historii. Gotycki most na M┼éyn├│wce, pi─Ökny ko┼Ťci├│┼é parafialny oraz ratusz z ciekaw─ů elewacj─ů ÔÇô oto atrakcje, kt├│rym warto si─Ö przyjrze─ç w tym mie┼Ťcie. Zwiedzanie K┼éodzka nie mo┼╝e si─Ö te┼╝ obej┼Ť─ç bez wizyty w podziemiach oraz spaceru po terenie Twierdzy K┼éodzko. Ten cenny zabytek z czas├│w pruskich zachwyca chodnikami kontrminerskimi oraz wystaw─ů, dzi─Öki kt├│rej mo┼╝na pozna─ç warunki ┼╝ycia w pruskiej armii.

18. G├│ra Wielka Sowa

g├│ra wieka sowa
źródło: Piesz / Wikipedia

Wielka Sowa (1015 m n.p.m.) to najwy┼╝szy szczyt w G├│rach Sowich, ch─Ötnie odwiedzany przez piechur├│w, rowerzyst├│w i amator├│w narciarstwa biegowego. W rejonie szczytu czekaj─ů na go┼Ťci dwa schroniska turystyczne (Schronisko Sowa i Schronisko ÔÇ×Orze┼éÔÇŁ), z kolei na samym szczycie znajduje si─Ö wie┼╝a widokowa z 1906 roku.

Jak doj┼Ť─ç na Wielk─ů Sow─Ö? Mo┼╝na w─Ödrowa─ç czerwonym szlakiem z prze┼é─Öczy Sokolej, dobrym punktem wypadowym jest te┼╝ prze┼é─Öcz Jugowska. Du┼╝─ů popularno┼Ťci─ů cieszy si─Ö te┼╝ ┼╝├│┼éty szlak z Walimia, prowadz─ůcy m.in. przez Ma┼é─ů Sow─Ö (972 m n.p.m.).

19. Błędne Skały

błędne skały
foto – pixabay.com

B┼é─Ödne Ska┼éy to skalny labirynt, kt├│ry sta┼é si─Ö turystyczn─ů wizyt├│wk─ů G├│r Sto┼éowych. Blisko┼Ť─ç Kudowy oraz filmowa kariera (rezerwat zagra┼é m.in. w ÔÇ×Przyjacielu Weso┼éego Diab┼éaÔÇŁ oraz w ÔÇ×Opowie┼Ťciach z NarniÔÇŁ) sprawiaj─ů, ┼╝e ch─Ötnych na spacer po jego terenie nie brakuje.

Jak zwiedza─ç rezerwat? Mo┼╝na tu doj┼Ť─ç pieszo z Kudowy, mo┼╝na dojecha─ç samochodem i zostawi─ç samoch├│d na jednym z dw├│ch parking├│w: dolnym (co oznacza godzinny spacer do rezerwatu) lub g├│rnym. W rezerwacie obowi─ůzuje ruch jednostronny, a zwiedzaj─ůcy B┼é─Ödne Ska┼éy tury┼Ťci musz─ů ┬áprzeciska─ç si─Ö przez w─ůskie korytarze i szczeliny. Nagrod─ů za wysi┼éek s─ů niezapomniane widoki, kt├│rymi ta ba┼Ťniowa kraina mo┼╝e oczarowa─ç ka┼╝dego.

20. Wodospad Szklarki

wodospad szklarki
źródło: Drozdp / Wikipedia

Wodospad Szklarki to jedno z najpi─Ökniejszych miejsc w rejonie Szklarskiej Por─Öby i jedna z ciekawszych atrakcji Karkonoskiego Parku Narodowego. Jest to drugi pod wzgl─Ödem wielko┼Ťci wodospad w Karkonoszach, mog─ůcy si─Ö pochwali─ç wysoko┼Ťci─ů przekraczaj─ůc─ů 13 m. Obok wodospadu znajduje si─Ö schronisko ÔÇ×Kochan├│wkaÔÇŁ, w kt├│rym mo┼╝na odpocz─ů─ç przy smacznym posi┼éku i aromatycznej kawie.

Ciekawostki o Sudetach

  • Pasmo g├│rskie Sudet├│w podzielono na 3 cz─Ö┼Ťci:
    – pierwsza to zaczynaj─ůc od zachodu, Sudety Zachodnie z Karkonoszami
    – druga cz─Ö┼Ť─ç to Sudety ┼Ürodkowe z G├│rami Orlickimi
    – trzecia najdalej na wsch├│d wysuni─Öta cz─Ö┼Ť─ç to Sudety Wschodnie z Masywem ┼Ünie┼╝nika po polskiej stronie.
  • Najwy┼╝sz─ů cz─Ö┼Ť─ç Sudet├│w okre┼Ťla si─Ö tak┼╝e nazw─ů Wysokie Sudety w sk┼éad tego masywu wchodz─ů pasma g├│rskie: Karkonosze, Wysoki Jesionek, Masyw ┼Ünie┼╝nika.
  • Najwy┼╝sz─ů g├│r─ů Sudet├│w jest wznosz─ůca si─Ö na wysoko┼Ť─ç 1603 metry n.p.m ┼Ünie┼╝ka. Drugim pod wzgl─Ödem wysoko┼Ťci szczytem jest le┼╝─ůca po Czeskiej stronie Sudet├│w ┼ü─ůczna G├│ra, wznosz─ůca si─Ö na wysoko┼Ť─ç 1555 metr├│w n.p.m.
  • Karkonosze s─ů najwy┼╝szym pasmem g├│rskim Sudet├│w. Le┼╝─ů one na granicy polsko-czeskiej. Wed┼éug oblicze┼ä Karkonosze zajmuj─ů powierzchni─Ö oko┼éo 650 km. kwadratowych. Do Polski nale┼╝y jedynie oko┼éo 28% ich powierzchni.
  • Sudety to nie tylko g├│ry to tak┼╝e po┼éo┼╝one na ich obszarze urokliwe miasteczka, wsie i osady. Jednym z najbardziej malowniczych miejsc w Sudetach jest niemal bajkowa wie┼Ť Mi─Ödzyg├│rze. Dlaczego bajkowa? Ze wzgl─Ödu na architektur─Ö znajduj─ůcych si─Ö tam dom├│w. Za spraw─ů by┼éej w┼éa┼Ťcicielki tych teren├│w ksi─Ö┼╝nej Marianny Ora┼äskiej, Mi─Ödzyg├│rze zapocz─ůtkowa┼éo sw├│j rozw├│j. To ksi─Ö┼╝nej wie┼Ť zawdzi─Öcza wi─Ökszo┼Ť─ç budowli wzniesionych na jej terenie, a zbudowanych w stylu szwajcarskim. Mi─Ödzy innymi ten fakt sprawi┼é, ┼╝e do Mi─Ödzyg├│rza przylgn─Ö┼éa nazwa Ma┼éy Tyrol. Wie┼Ť jest doskona┼éym miejscem na wycieczki pobliskimi szlakami z najpopularniejszymi na ┼Ünie┼╝nik i Igliczn─ů.
  • Sudety to r├│wnie┼╝ miejsce wyst─Öpowania jaski┼ä. Najpopularniejsza jest po┼éo┼╝ona w Kletnie Jaskinia Nied┼║wiedzia. Jaskini─Ö odkryto bardzo p├│┼║na bo dopiero w roku 1966. Jaskinia jest najd┼éu┼╝sz─ů w Sudetach. Jest jedynym w Polsce miejscem gdzie wyst─Öpuje bardzo du┼╝o ro┼╝nego rodzaju form naciekowych, w┼Ťr├│d kt├│rych najciekawsze s─ů tak zwane stalaktyty i stalagmity. Jaskinia jest cz─Ö┼Ťci─ů utworzonego w roku 1977 rezerwatu przyrody. Turystom udost─Öpniono do zwiedzania odcinek jaskini o d┼éugo┼Ťci oko┼éo 700 metr├│w.
  • Jak s─ů g├│ry to s─ů tak┼╝e doliny i kotliny. Najbardziej znana kotlina Sudet├│w to Kotlina K┼éodzka. Ta cz─Ö┼Ť─ç Sudet├│w jest bardzo malownicza, a ma to zwi─ůzek z otaczaj─ůcymi j─ů okolicznymi g├│rami, do kt├│rych mi─Ödzy innymi nale┼╝─ů: G├│ry Sto┼éowe, G├│ry Bardzkie, G├│ry Bystrzyckie, Masyw ┼Ünie┼╝nika, Wzg├│rza ┼Ücinawskie. W kotlinie K┼éodzkiej znajduj─ů si─Ö r├│wnie┼╝ najs┼éynniejsze dolno┼Ťl─ůskie uzdrowiska w Polanicy, Kudowie, Dusznikach, D┼éugopolu, L─ůdku.
  • G├│ry Sowie, s─ů to jedne z najbardziej tajemniczych g├│r nie tylko w Sudetach, ale tak┼╝e w Polsce. Z tym tajemniczym miejscem wi─ů┼╝e si─Ö wiele zagadek zwi─ůzanych z II wojn─ů. Tajemniczo┼Ť─ç powi─ůzana z bardzo charakterystycznym krajobrazem nadaj─ů temu miejscu bardzo ciekawy gro┼║ny klimat. Jest to bardzo ciekawe miejsce dla os├│b poszukuj─ůcych mocnych wra┼╝e┼ä zwi─ůzanych z mroczn─ů wojenn─ů histori─ů. Najwy┼╝sz─ů g├│r─ů jest G├│ra Sowia wznosz─ůca si─Ö na wysoko┼Ť─ç 1015 m. n.p.m.
  • G├│ry Sto┼éowe to pere┼éka Sudet├│w. Natura tak pi─Öknie ukszta┼étowa┼éa pojedyncze ska┼éki, ┼╝e stworzy┼éy one bardzo malownicze miejsca wyst─Öpuj─ůce w tym masywie g├│rskim. G├│ry nie nale┼╝─ů do zbyt wysokich, a ich najwy┼╝szy szczyt Szczeliniec wznosi si─Ö na wysoko┼Ť─ç 919 m. n.p.m. W Polsce znajduje si─Ö jedynie wschodni odcinek G├│r Sto┼éowych, natomiast zachodni─ů jego cz─Ö┼Ť─ç stanowi─ů znane z podobnego ukszta┼étowania terenu Adr┼ípa┼ískoteplick├ę sk├íly. Po polskiej stronie G├│r Sto┼éowych najatrakcyjniejszym miejscem s─ů B┼é─Ödne Ska┼éy zlokalizowane w obr─Öbie Szczeli┼äca. Skalne Miasto tak brzmi inna nazwa tego miejsca tworz─ů bloki skalne uk┼éadaj─ůce si─Ö w labirynt w─ůskich przej┼Ť─ç pomi─Ödzy poszczeg├│lnymi blokami.
  • W Sudetach znajduje si─Ö si─Ö te┼╝ wiele zabytkowych zamk├│w pochodz─ůcych z ro┼╝nych epok. Najbardziej znane to mi─Ödzy innymi: Ksi─ů┼╝, Bolk├│w, Chojnik, Bolcz├│w, Zag├│rze ┼Ül─ůskie.
  • Mroczna przesz┼éo┼Ť─ç II wojny to podziemne kompleksy budowane przez Niemc├│w w Walimiu i Rzeczce. Kompleksy podziemnych sztolni dr─ů┼╝one by┼éy w ska┼éach przez tysi─ůce wi─Ö┼║ni├│w nadzorowanych przez niemieckich ┼╝o┼énierzy. Tysi─ůce ofiar ponios┼éo ┼Ťmier─ç wykonuj─ůc niewolnicz─ů prac─Ö na rzecz niemieckiej III Rzeszy.
  • G├│ry to tak┼╝e nierozerwalnie z nimi zwi─ůzane schroniska g├│rskie. Do najbardziej znanych nale┼╝─ů te znajduj─ůce si─Ö w Karkonoszach mi─Ödzy innymi po polskiej stronie: Dom ┼Ül─ůski, Samotnia, Strzecha Akademicka, Odrodzenie, Pod ┼üapskim Szczytem, Nad ┼üomniczk─ů, Na Szrenicy,
  • Tr├│jmorski Wierch jest niezwykle ciekawym miejscem znajduj─ůcym si─Ö w Masywie ┼Ünie┼╝nika. Na jego zboczach bior─ů pocz─ůtek rzeki odprowadzaj─ůce swoje wody do trzech ro┼╝nych m├│rz: Morza Ba┼étyckiego, Morza P├│┼énocnego i Morza Czarnego.
4.5/5 - (17 votes)
Dodaj komentarz

Tw├│j adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola s─ů oznaczone *

Mo┼╝esz R├│wnie┼╝ Polubi─ç