Orla Per─ç ­čŚ║´ŞĆ 15 Ciekawostek

orla per─ç
foto – Autorstwa Jerzy Opio┼éa – Praca w┼éasna, CC BY 2.5, https://commons.wikimedia.org/w/index.php?curid=1353296

Orla Per─ç ÔÇô jeden z najs┼éynniejszych szlak├│w turystycznych w Polsce, uwa┼╝any r├│wnie┼╝ za najbardziej wymagaj─ůcy i niebezpieczny. Znajduje si─Ö w Tatrach Wysokich.

1. Orla Per─ç oznakowana jest kolorem czerwonym. Pocz─ůtek bierze na Zawracie, prze┼é─Öczy po┼éo┼╝onej na wysoko┼Ťci 2159 m n.p.m., a ko┼äczy si─Ö na Krzy┼╝nem, prze┼é─Öczy znajduj─ůcej si─Ö na wysoko┼Ťci 2112 m n.p.m. D┼éugo┼Ť─ç szlaku wynosi 4,3 km.

2. Na Orl─ů Per─ç najlepiej dosta─ç si─Ö niebieskim szlakiem od strony schroniska PTTK Murowaniec b─ůd┼║ od strony schroniska PTTK w Dolinie Pi─Öciu Staw├│w Polskich. Na trasie zej┼Ť─ç mo┼╝na ┼╝├│┼étym szlakiem z Koziej Prze┼é─Öczy, czarnym szlakiem Pod Kozim Wierchem, czarnym szlakiem od ┼╗lebu Kulczy┼äskiego, zielonym szlakiem od Zadniego Granatu b─ůd┼║ ┼╝├│┼étym szlakiem od Skrajnego Granatu.

3. Szlak wiedzie przez szczyty Ma┼éego Koziego Wierchu (2228 m n.p.m.), Koziego Wierchu (2291 m n.p.m.), Zadni Granat (2240 m n.p.m.), Po┼Ťredni Granat (2234 m n.p.m.) i Skrajny Granat (2225 m n.p.m.). Najwy┼╝ej po┼éo┼╝onym punktem na trasie jest szczyt Koziego Wierchu. Stanowi on najwy┼╝szy tatrza┼äski szczyt, kt├│ry znajduje si─Ö w ca┼éo┼Ťci po stronie polskiej.

4. W zwi─ůzku z po┼éo┼╝eniem Orlej Perci na terenie Tatrza┼äskiego Parku Narodowego, obowi─ůzuj─ů tu op┼éaty za wst─Öp. Bilet normalny kosztuje 7 z┼é, a ulgowy 3,50 z┼é. Cena za bilet 7-dniowy normalny wynosi 35 z┼é, a za 7-dniowy ulgowy 17, 50 z┼é. W ofercie s─ů r├│wnie┼╝ bilety grupowe.

5. Szlak jest trudny technicznie i kondycyjnie oraz miejscami bardzo eksponowany, co oznacza, ┼╝e cz─Östo wiedzie nad przepa┼Ťciami. Wyst─Öpuj─ů sztuczne u┼éatwienia w postaci klamer, ┼éa┼äcuch├│w i drabin. Szlak polecany jest dla do┼Ťwiadczonych turyst├│w. Powinni by─ç oni wyposa┼╝eni w ciep┼é─ů i nieprzemakaln─ů odzie┼╝, g├│rskie obuwie, a tak┼╝e kask.

6. W 2007 r., ze wzgl─Ödu na liczne wypadki na w─ůskiej trasie, r├│wnie┼╝ ┼Ťmiertelne, dyrekcja Tatrza┼äskiego Parku Narodowego wprowadzi┼éa ruch jednostronny na odcinku Zawrat ÔÇô Kozi Wierch. Ten etap w─Ödr├│wki uwa┼╝any jest za najtrudniejszy w obr─Öbie Orlej Perci.

7. Po raz pierwszy z pomys┼éem stworzenia wysokog├│rskiego szlaku wyszed┼é Franciszek Henryk Nowicki, poeta z Krakowa. W li┼Ťcie do Towarzystwa Tatrza┼äskiego z 1901 r. proponowa┼é wytyczenie szlaku prowadz─ůcego od Wodogrzmot├│w Mickiewicza przez Wo┼éoszyn, Krzy┼╝ne, Buczynowe Turnie, Granaty, Kozi Wierch, Zawrat, ┼Üwinic─Ö, Kasprowy Wierch, Czerwone Wierchy do Doliny Ko┼Ťcieliskiej, a tak┼╝e budow─Ö dw├│ch schronisk, na Krzy┼╝nem i na Suchej Prze┼é─Öczy. Pomys┼é by┼é jednak zbyt kosztowny by mo┼╝na by┼éo go zrealizowa─ç.

8. W 1903 r. do tematu powr├│ci┼é ks. Walenty Gadowski. Wed┼éug jego plan├│w szlak mia┼é prowadzi─ç od Wodogrzmot├│w Mickiewicza do Zawratu, gdzie mia┼é si─Ö ┼é─ůczy─ç z istniej─ůcym szlakiem Zawrat-┼Üwinica. 16 lipca 1903 r. ks. Gadowski w obecno┼Ťci Franciszka Nowickiego, kilku taternik├│w i tragarzy, przybi┼é do drzewa w okolicach Wodogrzmot├│w Mickiewicza pierwsz─ů tabliczk─Ö z napisem ÔÇ×Na Orl─ů Per─çÔÇŁ.

9. G┼é├│wne prace na Orlej Perci, kt├│rym przewodniczy┼é ks. Gadowski, trwa┼éy w latach 1903-1906. Na oznakowanie i wytyczanie szlak├│w dochodz─ůcych potrzeba by┼éo jednak jeszcze wielu kolejnych lat.

10. Do 1932 r. Orla Per─ç ci─ůgn─Ö┼éa si─Ö jeszcze od Krzy┼╝nego do Polany Pod Wo┼éoszynem. Odcinek zosta┼é jednak zamkni─Öty przez Polskie Towarzystwo Tatrza┼äskie ze wzgl─Ödu na ochron─Ö przyrodnicz─ů tego terenu.

11. Od 1909 r. do 2014 r. na szlaku odnotowane zosta┼éy 122 wypadki ┼Ťmiertelne. Prawie 60% wypadk├│w spowodowanych by┼éo po┼Ťlizgni─Öciem si─Ö. Tatrza┼äski Park Narodowy i Tatrza┼äskie Ochotnicze Pogotowie Ratunkowe przygotowa┼éy w zwi─ůzku z tym film na temat Orlej Perci, kt├│ry mo┼╝na zobaczy─ç na stronie parku oraz 20-stronicowy folder, kt├│ry mo┼╝na naby─ç w punktach parku b─ůd┼║ w sklepie internetowym.

12. Pomys┼éodawc─ů nazwy Orla Per─ç by┼é wspomniany Franciszek Henryk Nowicki. ‘Orla’ nawi─ůzuje do lokalizacji szlaku, miejsca, w kt├│re dostaj─ů si─Ö wy┼é─ůcznie ptaki. ‘Per─ç’ wywodzi si─Ö z gwary g├│ralskiej i oznacza ‘strom─ů ┼Ťcie┼╝k─Ö w┼Ťr├│d ska┼é’.

13. ┼╗leb Dr├Ęge’a jest jednym z najbardziej tragicznych miejsc na szlaku. Jego nazwa pochodzi od nazwiska Jana Dr├Ęge’a, kt├│ry jako pierwszy zgin─ů┼é w tym miejscu w 1911 r., ┼╗leb znajduje si─Ö mi─Ödzy Po┼Ťrednim i Skrajnym Granatem. Doprowadza do ok. 180-metrowego pionowego komina. W tym miejscu turysta trafia w pu┼éapk─Ö, gdy┼╝ niemo┼╝liwy jest te┼╝ powr├│t po ska┼éach, po kt├│rych wcze┼Ťniej nale┼╝a┼éo si─Ö zsuwa─ç.

14. W 1914 r. Orl─ů Perci─ů szed┼é W┼éodzimierz Iljicz Lenin. W okolicach Zawratu napotka┼é na pewne problemy. Z pomoc─ů przyszed┼é mu w├│wczas Stanis┼éaw G─ůsienica-Byrcyn. Antoni Kroh, pisarz i etnograf, wspomina┼é, ┼╝e g├│ral, kt├│ry uratowa┼é Lenina, powiedzia┼é niegdy┼Ť o roli, jak─ů odegra┼é: ÔÇ×Kieby jo be┼é wiedzio┼é, co te roncki narobiom…ÔÇŁ.

15. Rekord trasy zosta┼é ustanowiony 6 wrze┼Ťnia 2018 r. przez Filipa Babicza. Przebieg┼é on Orl─ů Per─ç w 1 godzin─Ö i 5 minut. Pobi┼é wcze┼Ťniejszy rekord, nale┼╝─ůcy do Piotra ┼üobodzi┼äskiego, o ponad 12 minut.

Oceń post
Dodaj komentarz

Tw├│j adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Mo┼╝esz R├│wnie┼╝ Polubi─ç