fotografia – Pixabay

Gnieźnieńska katedra (a dokładniej – Bazylika prymasowska Wniebowzięcia Najświętszej Maryi Panny w Gnieźnie) to jeden z największych i najważniejszych zabytków Wielkopolski. Górująca nad miastem na Wzgórzu Lecha przypomina o niezwykłej, kilkusetletniej historii miasta i powstaniu miasta. To jeden z najważniejszych punktów Szlaku Piastowskiego, miejsce pochówku głównego patrona Polski św. Wojciecha oraz świadek aż pięciu koronacji królewskich.

Powstanie i historia Katedry

Pierwsza świątynia w miejscu Katedry została stworzona przez Mieszka I i jego żonę, czeską księżniczkę Dąbrówkę, prawdopodobnie w połowie X wieku. Znajdowała się tu wówczas m.in. nawa o średnicy 9 metrów oraz dobudówki o charakterze nagrobkowym. Duża rozbudowa świątyni nastąpiła w czasach Zjazdu Gnieźnieńskiego w 1000 roku, kiedy to postanowiono uczynić z kościoła pierwszą metropolię katolicką na terenie Polski. W kolejnych wiekach Katedra była wielokrotnie rozbudowywana i remontowana. W XIV wieku doszło do niemal całkowitego zniszczenia obiektu przez Krzyżaków, a na jej miejscu w następnych latach została rozpoczęta budowa dużego, gotyckiego kościoła, którego wiele części przetrwało do dzisiaj.

W Katedrze miało miejsce pięć koronacji królewskich: Bolesława I Chrobrego (1025r), Mieszka II Lamberta (1025r), Bolesława II Szczodrego (1076r), Przemysła II (1295r) oraz Wacława II Czeskiego (1300r).

Architektura i wnętrze Katedry w Gnieźnie

Katedra reprezentuje styl gotycki, a jej charakterystyczną częścią jest dachowa boczna nawa, na której umieszczone zostały podobizny dwunastu apostołów oraz figura Matki Boskiej. W dzwonnicy kościelnej znajdują się cztery dzwony, z których największy – Duży Dzwon św. Wojciecha – waży prawie 6 ton i ma średnicę ponad 2 metrów.Kościół zwieńczony jest dwoma wysokimi, strzelistymi wieżami. Jedna z nich pełni rolę punktu widokowego, z którego podziwiać można wspaniałą panoramę Gniezna, druga zaś stanowi wejście do podziemnych części świątyni, którą można zwiedzać wraz z przewodnikiem. W podziemiach znajdują się m.in. fragmenty pierwszych średniowiecznych świątyń romańskich oraz zabytkowe grobowce.

Najcenniejszym zabytkiem świątyni są Drzwi Gnieźnieńskie (zwane również Drzwiami św. Wojciecha), które są wspaniałym zabytkiem sztuki romańskiej. Odlane zostały w drugiej połowie XII wieku, mierzą 328cm wysokości i ponad 160cm szerokości. Płaskie odlewnie ukazują różne sceny z życia św. Wojciecha, które otoczone są ozdobną ramą z motywami florystycznymi, zwierzęcymi i mitologicznymi.

Centralną część wnętrza Katedry zajmuje bogate, pozłacane prezbiterium wraz z barokowym relikwiarzem, w którym znajdują się szczątki św. Wojciecha. Główną nawę otaczają barokowe kaplice, z których część wykorzystywana została jako grobowce proboszczów, prymasów i arcybiskupów. Pochowani zostali tu m.in. Ignacy Krasicki oraz Andrzej Olszowski. Pozostałe kaplice poświęcone są życiu i dokonaniom wielu świętych. W Katedrze znajdują się również nagrobne płyty pamiątkowe, z których najważniejszą jest płyta arcybiskupa Zbigniewa Oleśnickiego ozdobiona rzeźbami autorstwa Wita Stwosza.

Nie tylko katedra

Choć gnieźnieńska Katedra jest z pewnością jest najcenniejszym zabytkiem miasta, także jej okolice obfitują w atrakcje. Tuż przed jej fasadą znajduje się Pomnik Bolesława Chrobrego, a w niedalekiej odległości funkcjonuje Muzeum Archidiecezji Gnieźnieńskiej. Ekspozycja muzeum to przede wszystkim zasoby skarbców kościelnych, wśród których podziwiać można zabytkowe akcesoria liturgiczne, pierścienie biskupie, tkaniny oraz obrazy i rzeźby. Po zwiedzaniu Katedry i związanego z nią muzeum możemy wybrać się na gnieźnieński rynek, gdzie ulokowanych jest mnóstwo sklepów i punków gastronomicznych wśród malowniczych kamienic. Ciepłe popołudnia spędzić możemy nad Jelonkiem – dużym jeziorem w samym centrum miasta, dookoła którego rozciągają się alejki spacerowe.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You May Also Like
Czytaj dalej

Zatoka Pucka

Okolice półwyspu helskiego, co roku cieszą się sporą popularnością wśród przyjeżdżających turystów. Zazwyczaj lubią odwiedzać te tereny rodziny…
Czytaj dalej