30 Ciekawostek o Iraku ­čŚ║´ŞĆ

irak
foto – Pixabay

Irak to du┼╝e, arabskie pa┼ästwo, kt├│re po┼éo┼╝one jest na Bliskim Wschodzie – regionie u styku Azji, Europy i Afryki. Irak nie jest pa┼ästwem zbyt popularnym w┼Ťr├│d turyst├│w – d┼éuga wojna, a nast─Öpnie rozpad pa┼ästwa spowodowany dzia┼éalno┼Ťci─ů Pa┼ästwa Islamskiego spowodowa┼é, ┼╝e kraj ten jest wyj─ůtkowo niestabilny politycznie, a wiele region├│w uchodzi za wyj─ůtkowo niebezpieczne. Jednak iracka kultura, a tak┼╝e geografia i historia tego kraju, s─ů niezwykle ciekawe. Przedstawiamy 30 wyj─ůtkowych ciekawostek o tajemniczym Iraku!

1. Stolic─ů Iraku jest Bagdad, jedno z najwi─Ökszych miast Bliskiego Wschodu, kt├│re zamieszkuje a┼╝ 7 milion├│w os├│b. Miasto za┼éo┼╝one zosta┼éo ju┼╝ w VIII wieku i przez setki lat stanowi┼éo wa┼╝ny o┼Ťrodek kulturowy i handlowy w tej cz─Ö┼Ťci ┼Ťwiata.

2. Irak po┼éo┼╝ony jest nad Zatok─ů Persk─ů, kt├│ra poprzez Cie┼Ťnin─Ö Ormuz ┼é─ůczy si─Ö z Morzem Arabskim.

3. Na terenach dzisiejszego pa┼ästwa narodzi┼éa si─Ö pierwsza cywilizacja na ┼Ťwiecie. Pocz─ůtki staro┼╝ytnej Mezopotamii si─Ögaj─ů epoki paleolitu. Wykszta┼éci┼éy si─Ö tu dwie wielkie cywilizacje: cywilizacja Sumer├│w i Babilo┼äczyk├│w. W Mezopotamii narodzi┼éa si─Ö medycyna, stworzono tu matematyczny system dziesi─Ötny, a tak┼╝e opracowano pierwsze na ┼Ťwiecie pismo.

4. W p├│┼énocnej cz─Ö┼Ťci Iraku znajduje si─Ö ogromna jaskinia Szanidar, gdzie odkryto m.in. narz─Ödzia krzemienne i ko┼Ťci neandertalczyk├│w sprzed blisko 50 tysi─Öcy lat. W jaskini znaleziono r├│wnie┼╝ bardziej zaawansowane ┼Ťlady bytno┼Ťci cz┼éowieka ze znacznie p├│┼║niejszych epok.

5. J─Özykiem urz─Ödowym Iraku jest j─Özyk arabski.

6. Prawdopodobnie najs┼éawniejszym dyktatorem Iraku by┼é Saddam Husajn. Przeprowadzi┼é on w pa┼ästwie rewolucj─Ö, dzi─Öki kt├│rej kraj polepszy┼é stosunki z Europ─ů oraz doprowadzi┼é do pierwszych wybor├│w, w kt├│rych udzia┼é mog┼éy bra─ç kobiety.

7. Pocz─ůtk├│w wojny w Iraku dopatrywa─ç si─Ö mo┼╝na w 1990 roku, kiedy to kraj ten rozpocz─ů┼é zbrojne konflikty z innymi pa┼ästwami Bliskiego Wschodu (m.in. Kuwejtem) w celu pozyskania wa┼╝nych ┼║r├│de┼é ropy naftowej. Na┼éo┼╝one na Irak sankcje spowodowa┼éy kryzys, a gdy konflikt nie zosta┼é za┼╝egnany, w 2003 roku, do walk przy┼é─ůczy┼éy si─Ö wojska Stan├│w Zjednoczonych, co spowodowa┼éo wieloletni─ů wojn─Ö.

8. Przez teren Iraku przep┼éywaj─ů dwie ogromne rzeki: Eufrat i Tygrys. Wykorzystywane by┼éy one ju┼╝ w czasach staro┼╝ytnych, kiedy to ich wylewy umo┼╝liwia┼éy nawadnianie p├│l w mezopotamskich miastach.

9. Jedn─ů z najbardziej charakterystycznych i znanych budowli w Iraku jest Meczet al-Askarich w Samarze, kt├│ry w┼Ťr├│d irackich szyit├│w uznawany jest za ┼Ťwi─Öte miejsce. Monumentalna, z┼éota ┼Ťwi─ůtynia wybudowana zosta┼éa w X wieku, jednak w du┼╝ej cz─Ö┼Ťci ucierpia┼éa podczas zamach├│w terrorystycznych w 2006 i 2007 roku. W Samarze znajduj─ů si─Ö r├│wnie┼╝ ruiny staro┼╝ytnego miasta, kt├│re wpisane zosta┼éy na list─Ö ┼Ťwiatowego dziedzictwa UNESCO.

10. Irak graniczy 6 pa┼ästwami: Iranem, Turcj─ů, Arabi─ů Saudyjsk─ů, Jordani─ů, Kuwejtem i Syri─ů. Posiada tak┼╝e lini─Ö brzegow─ů o d┼éugo┼Ťci 58 kilometr├│w.

11. Najwy┼╝szym szczytem Iraku jest g├│ra Cheekha Dar o wysoko┼Ťci 3611m n.p.m. Po┼éo┼╝ona jest pa┼Ťmie g├│rskim Zargos przy granicy z Iranem.

12. Fauna Iraku jest dosy─ç uboga, co wynika z trudnych warunk├│w geograficznych i atmosferycznych tej cz─Ö┼Ťci ┼Ťwiata. Na terenach kraju ┼╝yj─ů m.in. gepardy, lamparty, je┼╝ozwierze, hieny, szakale, a tak┼╝e kilka gatunk├│w gad├│w, takich jak warany, agamy i ┼╝mije rogate.

13. Pa┼ästwo po┼éo┼╝one jest w strefie klimatu zwrotnikowego suchego i skrajnie suchego. Wiele cz─Ö┼Ťci kraju pokrytych jest piaskowymi pustyniami, na kt├│rych rzadko dochodzi do opad├│w atmosferycznych. Lata w Iraku s─ů suche i upalne, temperatury podczas najcieplejszych mog─ů dochodzi─ç do 40 stopni Celsjusza. Zimy – poza regionami g├│rskimi – s─ů stosunkowo ┼éagodne, temperatury oscyluj─ů w granicach od 10 do 20 stopni Celsjusza, jednak czasem nocami zdarzaj─ů si─Ö delikatne przymrozki.

14. W przygotowywaniu irackich dań często wykorzystuje się mieszankę przypraw o nazwie baharat. Złożona jest z czerwonej papryki, pieprzu, kuminu, goździków, kolendry, cynamonu i gałki muszkatołowej.

15. Irak jest pa┼ästwem stosunkowo jednorodnym etnicznie. Zdecydowana wi─Ökszo┼Ť─ç mieszka┼äc├│w (oko┼éo 75%) to Arabowie. Kraj ten zamieszkuj─ů r├│wnie┼╝ Kurdowie, Ormianie, Asyryjczycy, Turkmeni i Persowie.

16. Co roku kraj ten nawiedzaj─ů ogromne plagi szara┼äczy, kt├│re w─Ödruj─ů przez Bliski Wsch├│d z teren├│w Afryki. Szara┼äcza powoduje ogromne straty w plonach, co znacz─ůco wp┼éywa na gospodark─Ö pa┼ästwa, kt├│rego wi─Ökszo┼Ť─ç mieszka┼äc├│w trudni si─Ö rolnictwem.

17. W Bagdadzie powsta┼éo jedno z najwi─Ökszych arcydzie┼é ┼Ťwiatowej literatury – “Ksi─Öga tysi─ůca i jednej nocy”. To w┼éa┼Ťnie z tego zbioru pochodz─ů takie ba┼Ťnie i legendy jak “Cudowna lampa Alladyna”, “Sindbad ┼╗eglarz” i “Ali Baba i czterdziestu rozb├│jnik├│w”.

18. Wisz─ůcy Ogr├│d Babilo┼äski, kt├│ry uznawany jest za jeden z siedmiu cud├│w staro┼╝ytnego ┼Ťwiata, znajdowa┼é si─Ö na terenie dzisiejszego Iraku.

19. Na terenie Iraku powsta┼é Epos o Gilgameszu – pierwsza spisana na glinianych tabliczkach historia, kt├│ra opowiada┼éa o sumeryjskim w┼éadcy.

20. Do popularnych irackich da┼ä nale┼╝─ů dolmy czyli li┼Ťcie winogrona faszerowane mi─Ösem i warzywami, a tak┼╝e masgouf – narodowa potrawa Ira┼äczyk├│w, kt├│rej g┼é├│wnym sk┼éadnikiem jest grillowany karp.

21. Walut─ů Iraku jest dinar iracki. 100 dinar├│w irackich jest wartych oko┼éo 0,3z┼é.

22. Według badaczy Biblii rajski ogród Eden położony mógł być na terenie Iraku.

23. W Muzeum Pergamo┼äskim w Berlinie znajduje si─Ö rekonstrukcja wspania┼éej Bramy Isztar, kt├│ra zdobi┼éa niegdy┼Ť pa┼éac Nabuchodonozora II – jednego z najwybitniejszych w┼éadc├│w Babilonii.

24. W sierpniu 2005 roku w Bagdadzie doszło do jednego z najbardziej tragicznych wypadków w historii miasta. Podczas alarmu antyterrorystycznego wybuchła masowa panika, podczas której zginęło prawie 1000 osób.

25. Sportowcom z Iraku uda┼éo si─Ö zdoby─ç tylko jeden medal na Letnich Igrzyskach Olimpijskich. Dokona┼é tego iracki sztangista Abdul Wahid Aziz, kt├│ry zdoby┼é br─ůzowy medal na igrzyskach w 1960 roku.

26. Irak jest pa┼ästwem muzu┼éma┼äskim – oko┼éo 90% ludno┼Ťci wyznaje r├│┼╝ne od┼éamy islamu. Z tego wzgl─Ödu na terenie pa┼ästwa ┼Ťci┼Ťle przestrzega si─Ö Ramadanu, a wszyscy odwiedzaj─ůcy powinni dostosowa─ç si─Ö do obowi─ůzuj─ůcych regu┼é zwi─ůzanych z wiar─ů.

27. Miasto Basra stanowi drugie co do wielko┼Ťci miasto w kraju, kt├│re zamieszkuj─ů 2 miliony os├│b. Jest to g┼é├│wny iracki port, a tak┼╝e wa┼╝ne centrum edukacyjne i gospodarcze, w kt├│rym znajduje si─Ö ogromna rafineria. W mie┼Ťcie zanotowano rekordowo wysok─ů temperatur─Ö 52 stopni Celsjusza czyli najwy┼╝sz─ů temperatur─Ö w historii ca┼éego kraju.

28. Najbardziej lubianym w┼Ťr├│d Irakijczyk├│w sportem jest pi┼éka no┼╝na. Reprezentacja Iraku ma nawet na swoim koncie kilka ┼Ťwiatowych sukces├│w m.in. zaj─Öcie czwartego miejsca podczas Igrzysk Olimpijskich w 2004 roku. Ciekawostk─ů jest, ┼╝e podczas rz─ůd├│w Saddama Husajna, ┼║le graj─ůcym zawodnikom gro┼╝ono torturami, kalectwem i wi─Özieniem, co wysz┼éo na jaw dopiero po obaleniu dyktatora.

29. S┼éu┼╝ba zdrowia w Iraku jest na stosunkowo niskim poziomie. W wielu cz─Ö┼Ťciach kraju utrudniony jest dost─Öp do podstawowych ┼Ťwiadcze┼ä medycznych (tak┼╝e odp┼éatnych). Przed wylotem to tego kraju nale┼╝y koniecznie skontaktowa─ç si─Ö z lekarzem medycyny podr├│┼╝nej, ze wzgl─Ödu na mo┼╝liwo┼Ť─ç wyst─Öpowania rzadkich chor├│b zaka┼║nych w niekt├│rych cz─Ö┼Ťciach Iraku (m.in. polio i cholery).

30. Wjazd na teren Iraku mo┼╝liwy jest jedynie po uzyskaniu specjalnej wizy. Podczas pobytu d┼éu┼╝szego ni┼╝ 90 dni, ka┼╝dy obcokrajowiec musi podda─ç si─Ö obowi─ůzkowemu badaniu na obecno┼Ť─ç wirusa HIV.

5/5 - (1 vote)
Dodaj komentarz

Tw├│j adres e-mail nie zostanie opublikowany.

Mo┼╝esz R├│wnie┼╝ Polubi─ç